Autorzy pełnią szczególną rolę w Ruchu Open Access, to od ich woli upowszechniania swoich prac w Internecie wszystko się zaczęło. To dzięki nim mamy teraz dostęp do milionów artykułów, książek i czasopism naukowych. Nie od dziś wiadomo, że cyfrowa forma książki naukowej lub artykułu podnosi ich użyteczność. Ułatwia pracę z tekstem, wykorzystanie zawartych w nim informacji, podanej bibliografii i materiału źródłowego. Daje możliwość szybkiego przeszukiwania i odnajdywania właściwych informacji.

Jeśli chcesz razem z innymi być widocznym w sieci, zwiększyć swój wpływ na innych, zobacz i posłuchaj autorów, który upowszechnili swoje prace w modelu open access, przejrzyj poradniki EBIB, zajrzyj na strony blogów naukowych poświęcone nauce.

Rekomendacje dla naukowców

  • Dążyć do upowszechnienia jak największej liczby swoich publikacji naukowych w modelu otwartym;
  • Opatrywać te publikacje licencją tak, by każdy mógł sprawdzić na jakich zasadach może z niej skorzystać;
  • Deponować wieczyście publikacje w repozytorium instytucjonalnym, także te zagraniczne;
  • Uwzględniać w grantach koszty publikowania otwartego (wielu wydawców ma takie opcje);
  • Korzystać z porad i pomocy bibliotek akademickich w zakresie upowszechniania publikacji w modelach OA;
  • Stosować identyfikatory DOI i ORCID, dzięki którym jesteśmy jednoznacznie rozpoznawani;
  • Założyć profil cytowań w Google Scholar;
  • Przeczytać poradniki prawa autorskiego, by wiedzieć jak rozmawiać z wydawcami i pracodawcami.

Rekomendacje dla instytucji naukowych i ich autorów

  • Stworzyć politykę instytucjonalną OA;
  • Zapewnić otwarty dostęp do publikacji powstających dzięki finansowaniu lub współfinansowaniu ze środków publicznych;
  • Upowszechniać na ile to możliwe otwarte surowe dane badawcze;
  • Upowszechniać doktoraty w otwartym repozytorium instytucjonalnym;
  • Wprowadzić zapisy o OA do regulaminów własności intelektualnej;
  • Budować repozytoria i transformować czasopisma do postaci otwartej;
  • Wykorzystać potencjał bibliotek akademickich w zakresie budowania zasobów, dokształcania pracowników i promowania idei OA w środowisku lokalnym;
  • Monitorować liczbę otwartych publikacji w instytucji.

Korzyści dla naukowców wynikające z otwierania swoich zasobów

  • Darmowy dostęp do wysokiej jakości treści i danych naukowych.
  • Upowszechniając swoje prace w Internecie przyspieszamy i zwiększamy ich widoczność w narzędziach naukowych (ResearchGate, Mendeley i inne).
  • Potencjalne zwiększanie się liczby cytowań, ale i innych wskaźników. Nowe systemy bowiem pokazują inne wartości: pobrań artykułów i ich przeglądania, lokalizacji czytelników, komentarze, pobrania do narzędzi bibliograficznych (Altmetrics).
  • Cytowania są widoczne w Google Scholar i mogą być dostępne przez oprogramowanie instalowane indywidualnie przez pracowników: Publish or Perish – przydają się do sprawozdań.
  • Prace naukowe są w jednym miejscu, z dowolnego miejsca na świecie są zawsze pod ręką, mogą być wykorzystane do różnych ocen pracowników w różnych instytucjach.
  • Pracownik może  wykorzystać zasób w innych kontekstach (np. integracji na swojej stronie internetowej, podczas wykładów i zajęć dydaktycznych, w propozycjach grantowych lub do CV).
  • Deponowanie prac w repozytorium zapewni realizację warunków programu unijnego Horyzont 2020.
  • Dane z otwartych repozytoriów i czasopism coraz częściej są importowane do baz komercyjnych, ScienceDirect (Elsevier); Web of Science (Clarivate Analytics) – wydawcy ci współpracują z DOAJ, poszerzając tym samym ich widoczność w świecie.

Przeczytaj ważne publikacje o otwartym dostępie dla autorów:

grodecka

Udane projekty open access w Polsce : studia

przypadków (Grodecka 2013)

Analiza kalendarium Open Access pokazuje, że ostatnie trzy lata (2010‑2013) były czasem intensywnych działań na rzecz rozwoju otwartej nauki w Polsce. Środowiska naukowe, biblioteczne, rządowe i pozarządowe zintensyfikowały swoje prace w kierunku wspierania rozwoju i upowszechniania darmowego dostępu do wyników badań i publikacji naukowych.

 

Publikacja_bon_okladka2

Wolne licencje w nauce. Instrukcja. (red. Grabowska, Śliwowski i in. 2013) Publikacja przybliża to, czym jest otwarty dostęp oraz wolne licencje. Autorzy w przystępny sposób starają się wytłumaczyć, dlaczego wdrażanie otwartego dostępu w pracy naukowej jest pożyteczne i ważne. Bardzo dobrym krokiem jest pójście w stronę „poradnikową”. Zatem otrzymujemy tutaj konkretne wskazówki, a nie tylko suchy materiał prawny.